blog

 

Publicaties

Ik schrijf regelmatig over mediation. Zie “Publicaties”, onder Paula Boshouwers.

Door de Bril van het Brein kijken naar conflicten

Ons brein filtert binnenkomende informatie. Dat is noodzakelijk om niet krankzinnig en totaal besluiteloos te worden. Het is dus nodig om te ‘overleven’. Maar de broodnodige filtering heeft een keerzijde. En die keerzijde is vaak zichtbaar in een conflict of vormt zelfs de basis van een conflict. In mediation-termen wordt in dit verband wel gesproken van psychologische escalatiemechanismen. Doordat het brein selecteert, generaliseert en consistent maakt, kan nuance verloren gaan. En als dat nu net de nuance is die de ander heel belangrijk vindt, is het niet zo moeilijk om ruzie te krijgen.

Een andere vorm van brein-filteren kwam aan de orde in een workshop ‘breinvriendelijk bemiddelen’, die ik een tijdje geleden volgde. De workshop werd gegeven door Rity van der Avoort van Profcoaches. Een aanrader. Zij liet zien dat het brein verschillende soorten informatie onderscheidt en sommige soorten informatie eerder doorlaat dan andere. Ze besprak: overlevingsinformatie, emotionele informatie en informatie om nieuwe dingen aan te leren. De rangorde die het brein aanbrengt in het doorlaten van deze verschillende soorten informatie is als volgt:

1. overlevingsinformatie
2. emotionele informatie
3. informatie om nieuwe dingen aan te leren

Dit zou betekenen dat het niet effectief is om te beginnen met het leren van nieuwe dingen, zoals het veranderen van gedrag, of van iemand te verwachten dat hij/zij zich aanpast aan veranderingen, als er nog te veel overlevingsinformatie en/of emotionele informatie speelt. Een belangrijk gegeven voor hen die te maken hebben met verandering en met conflicten.

Dat dit mechanisme speelt wordt ook bevestigd door organisatiecoaches Jakob van Wielink en Riet Fiddelaer-Jaspers. Een interview met hen stond in dinsdag 12 juni 2012 in Trouw (katern deVerdieping p.5). Dit naar aanleiding van hun recent verschenen boek: ‘Aan de slag met verlies, coachen bij veranderingen op het werk’. Van Wielink en Fiddelaers zien de volgende zes pijlers van succesvol optreden door managers bij verlies en verandering:

1. Geef aandacht.
2. Maak contact en ben aanwezig.
3. Wees helder en duidelijk.
4. Geef ruimte, in tijd en emotioneel.
5. Werk vanuit vertrouwen.
6. Zoek naar balans tussen bezig zijn met verlies en met herstel.

Ook geven zij aan dat het cruciaal is dat leidinggevenden aandacht geven, ‘zodat iemand zich werkelijk gezien en gehoord voelt, los van een besluit dat genomen moet worden’. Niet weglopen van emoties is daar een wezenlijk onderdeel van.